Παγκόσμια Ημέρα της Γυναίκας: Τρεις ηρωίδες της καθημερινότητας μιλούν στο CNN Greece

Τρεις γυναίκες που εκκινούν από διαφορετικές αφετηρίες -τον Βόλο, την Φθιώτιδα και τον ακριτικό Έβρο- «ξεδιπλώνουν» την επαγγελματική τους καθημερινότητα, εξηγώντας ότι η ενασχόλησή τους με αντικείμενα υψηλών απαιτήσεων αποτελεί συνειδητή στάση ζωής, καθώς όπως δηλώνουν, η προσωπική ικανοποίηση πηγάζει άμεσα από τη δική τους συμβολή στο τελικό αποτέλεσμα.

Η Αγγελική, η Σύλια και η Μαρία «έχουν αποδείξει ότι μπορούν να καταφέρουν πολλά», κερδίζοντας με τον μόχθο τους τον σεβασμό, σε περιβάλλοντα που δεν συγχωρούν λάθη.

Η γυναίκα που κρέμεται στο κενό από τα 84 μέτρα

Στα 84 μέτρα ύψος, η ησυχία της αιώρησης, μοιάζει με ιεροτελεστία για την Αγγελική Αγγελάκη. Με καταγωγή από τον Βόλο, ξεκίνησε τη διαδρομή της στις σκαλωσιές στα 26 της χρόνια, αφού προηγουμένως είχε δοκιμάσει τον κόσμο του θεάτρου. Ωστόσο, η ανάγκη της για κάτι νέο και η απώλεια της αγαπημένης της γιαγιάς, την οδήγησαν στην αναζήτηση μιας αλήθειας που δεν βρίσκεται στην πεπατημένη. «Σκέφτηκα ότι κάποια στιγμή τα χάνουμε όλα. Και τι έχουμε κάνει; Eάν δεν ζήσουμε πραγματικά; Ήταν το σοκ που είπα ‘’σκέψου έξω από το κουτί’’», σημειώνει.

Σήμερα είναι, όπως λέει, η πρώτη εναερίτισσα οικοδόμος και εργολάβος στην Ελλάδα, υπογραμμίζοντας πως: «Σε πολλές ευρωπαϊκές χώρες βλέπει κανείς περισσότερες να γυναίκες να δουλεύουν σε αυτό το επάγγελμα».

H Αγγελική δεν περιορίζεται μόνο στο να κρέμεται από ένα σχοινί, αλλά επωμίζεται όλο το βάρος μιας δουλειάς: από τα οικονομικά και τα υλικά, μέχρι την ασφάλεια της κατασκευής. «Όσο ασχολούμαι, μαθαίνω συνέχεια κάτι νέο, ο τομέας μου είναι πολύ μεγάλος. Διαχειρίζομαι πλέον τα πάντα στην δουλειά μου, από τα οικονομικά μέχρι την ασφάλειά μου και χαίρομαι με το πείσμα μου, το θαυμάζω», λέει, ενώ έχει ήδη στο βιογραφικό της εμβληματικά έργα, όπως την τοποθέτηση παραθύρων στον Πύργο του Πειραιά.

Η στιγμή που της «κόπηκαν τα πόδια»

Όπως περιγράφει, παρά την ηρεμία που της προσφέρει η αιώρηση, η δουλειά στο κενό κρύβει κινδύνους. Η Αγγελική συγκλονίζει ενώ διηγείται μια στιγμή, κατά τη διάρκεια της εργασίας της τα πρώτα χρόνια, που ένιωσε πραγματικά ότι κινδυνεύει, κρεμασμένη από τον 13ο όροφο και όντας εγκλωβισμένη σε ένα καλάθι, με τον συνάδελφό της: «Νιώσαμε ότι εκεί τελειώνει. Έπρεπε να ανεβάσουμε ένα καλάθι κρεμασμένοι και παράλληλα να πιανόμαστε από τον τοίχο. Πιστέψαμε ότι δεν θα φτάσουμε επάνω και απλά παίζαμε το τελευταίο μας χαρτί. Υπήρξε μια σιωπή που μέχρι και σήμερα μου ‘’κόβει τα πόδια’’».

Εκείνη η οριακή στιγμή, ήταν που την έκανε να αποφασίσει, επισημαίνει, πως κανείς δεν θα ορίζει πλέον το πώς θα δουλεύει, δηλώνοντας πως «μόνο αυτή θα το κάνει από εδώ και πέρα». «Δεν είχα ενημερωθεί για βασικές προδιαγραφές σε ένα καλάθι και δεν τις γνώριζα. Έπεσα σε παγίδα, ένιωσα πώς μπορεί να προκληθεί ένα εργατικό ατύχημα» αναφέρει.

Από «μπαλαρίνα»… εργολάβος

Παράλληλα, η είσοδός της σε έναν κατεξοχήν ανδροκρατούμενο χώρο δεν ήταν χωρίς προκλήσεις, με την ίδια να σημειώνει ότι την αντιμετώπισε εύκολα σε γενικές γραμμές, καθώς «πιστεύει ότι σαν άνθρωπος δεν θα υποτιμούσε κανέναν» και η στάση της αυτή έπαιξε σημαντικό ρόλο στην αντιμετώπιση από τους συναδέλφους της. Ωστόσο, θυμάται το σχόλιο ενός από αυτούς, μεγαλύτερης ηλικίας, από τους ‘’παλιούς’’ όπως λέει, προς τον ανώτερό τους: «Τώρα θα μου φέρεις μια μπαλαρίνα; Είναι σαν να στέλνεις εμένα να χορέψω στη Λίμνη των Κύκνων». Η Αγγελική γέλασε. Στο τέλος της δουλειάς, μας περιγράφει πως ο ίδιος άνθρωπος της πήρε μέχρι και δώρο, έχοντας αναγνωρίσει την αξία της.

Σε ερώτηση για το αν η σωματική δύναμη μιας γυναίκας μπορεί να σταθεί εμπόδιο σε ένα τέτοιο επάγγελμα η Αγγελική απαντά: «Δεν είναι όλα θέμα σωματικής δύναμης, αλλά τεχνικής. Πλέον τα εργαλεία είναι σύγχρονα και η γυναικεία φύση δεν με εμπόδισε ποτέ». Όσο για τους περαστικούς; Έχει ακούσει από σεξιστικά σχόλια όπως το «κοριτσάρα μου» –το οποίο σιχαίνεται– μέχρι περιπτώσεις όπου κάλεσαν την αστυνομία επειδή δεν πίστευαν τι έβλεπαν. «Δεν με καθορίζει τίποτα από αυτά σαν άνθρωπο».

Όταν τελειώνει ένα έργο, η Αγγελική στέκεται κάτω από το κτίριο και «χοροπηδάει» από χαρά. Για εκείνη, η Παγκόσμια Ημέρα της Γυναίκας είναι μια υπενθύμιση αντοχής: «Σίγουρα αντέχουμε περισσότερα από όσα πιστεύουμε. Κάθε γυναίκα πρέπει να πραγματοποιεί τα όνειρά της χωρίς να φοβάται», δηλώνει.

Η 20χρονη αγρότισσα της «πρώτης γραμμής»

Για τη Σύλια Μπακοστεργίου, η ενασχόληση με τη γη δεν ήταν μια ξαφνική απόφαση ή μια λύση ανάγκης, αλλά η φυσική της εξέλιξη. Μεγαλωμένη μέσα στα χωράφια, η 20χρονη σήμερα αγρότισσα αποτελεί το πρόσωπο μιας νέας γενιάς που επιστρέφει στην ύπαιθρο με όρους μέλλοντος. Η καθημερινότητά της, όπως περιγράφει, είναι ένας διαρκής συνδυασμός ρόλων: το πρωί παρακολουθεί τις παραδόσεις στο πανεπιστημιακό αμφιθέατρο και το απόγευμα βρίσκεται στο τιμόνι του τρακτέρ. «Το εικοσιτετράωρο, όταν είμαστε σε περίοδο που η δουλειά είναι πολλή, ξεκινάει από τα χαράματα και τελειώνει νύχτα» υπογραμμίζει.

«Το τρακτέρ δεν ξέρει αν το οδηγεί γυναίκα ή άνδρας. Το μόνο που χρειάζεται είναι γνώση, μεράκι και όρεξη για δουλειά», δηλώνει με αφοπλιστική σιγουριά. Αν και σε μικρότερη ηλικία τα βαρέα μηχανήματα της προκαλούσαν δέος, σήμερα νιώθει απόλυτο έλεγχο, ενώ «όταν χειρίζεται το τρακτέρ αισθάνεται ελεύθερη και δυνατή».

«Πρωταγωνίστρια» στα μπλόκα

Η Σύλια, δεν περιορίζεται στην παραγωγή, αφού κατά τη διάρκεια των πρόσφατων αγροτικών κινητοποιήσεων, βρέθηκε στην πρώτη γραμμή των μπλόκων, διεκδικώντας ένα καλύτερο αύριο για τον κλάδο της. Η εμπειρία αυτή, ωστόσο, ανέδειξε μια έλλειψη που την προβλημάτισε: την υποεκπροσώπηση των γυναικών στα κέντρα λήψης αποφάσεων, τονίζοντας ωστόσο ότι «τα προβλήματα στον κλάδο δεν ξεχωρίζουν άνδρες και γυναίκες».

«Είναι αλήθεια ότι οι γυναίκες λείπουν από τα κέντρα αποφάσεων και αυτό με δυσαρέστησε πραγματικά τις μέρες των κινητοποιήσεων. Πρέπει να καταλάβουμε ότι δεν είμαστε απλώς “βοηθοί” στην οικογενειακή εκμετάλλευση. Η γυναικεία οπτική είναι πιο πολυδιάστατη και ψύχραιμη», τονίζει, εξηγώντας πως η δική της συμμετοχή είχε ως στόχο να δείξει ότι οι γυναίκες έχουν ισχυρή άποψη για το μέλλον τους.

Η πρόκληση της αποδοχής και το «όπλο» της ψηφιακής εποχής

Σε έναν χώρο όπου η εμπειρία ταυτίζεται συχνά με τα χρόνια και το φύλο, η μεγαλύτερη πρόκληση για εκείνη ήταν να αποδείξει πως δεν είναι «περαστική». «Στην αρχή υπάρχει αμφισβήτηση, όμως, όταν σε βλέπουν να λερώνεις τα χέρια σου, η αποδοχή έρχεται μόνη της», εξηγεί, ενώ παραδέχεται ότι συχνά έρχεται αντιμέτωπη με στερεότυπα -όπως την τάση των συναδέλφων της να την “προστατεύουν” από τις βαριές εργασίες- αλλά και με σεξιστικά σχόλια στο ψηφιακό περιβάλλον, τα οποία επιλέγει να αγνοεί.

Αντιθέτως, χρησιμοποιεί τη δύναμη των social media για να εμπνεύσει. Η δραστηριότητά της έχει γίνει πόλος έλξης για πολλούς ανθρώπους που ξαφνιάζονται ευχάριστα βλέποντας μια νέα κοπέλα στον πρωτογενή τομέα. «Η ανταπόκριση είναι συγκινητική και μου δίνει κίνητρο να παροτρύνω κι άλλους νέους να ασχοληθούν με το επάγγελμα», αναφέρει.

Το όραμα για έναν «έξυπνο» αγροτικό τομέα

Το όραμά της Σύλια για το μέλλον της νέας γενιάς είναι ξεκάθαρο: θέλει έναν αγροτικό τομέα «έξυπνο», ψηφιακό και εξωστρεφή. «Όταν η γενιά μου πάρει τα ηνία, θέλω το επάγγελμα του αγρότη να γίνει μια σύγχρονη επιστημονική επιχειρηματική δραστηριότητα».

Το μήνυμά της για την 8η Μαρτίου είναι μια έκκληση για αυτοπεποίθηση: «Μην αφήνετε κανέναν να σας πει τι “πρέπει” ή τι “μπορείτε” να κάνετε με βάση το φύλο σας. Η ψυχική μας δύναμη είναι πολύ μεγαλύτερη από τη σωματική και μπορούμε να καταφέρουμε τα πάντα».

Η «αφανής» ηρωίδα του Έβρου

Την ώρα που η ακριτική Ορεστιάδα βυθίζεται στη σιωπή της νύχτας, η κυρία Μαρία Δουκέλη ξεκινά τη δική της βάρδια, με το ξυπνητήρι «να χτυπά στις τρεις τα ξημερώματα. Μία ώρα μετά, στις τέσσερις, ο πρώτος κάδος πρέπει ήδη να έχει αδειάσει» αναφέρει.

Κατάγεται από τη Θεσσαλονίκη, όμως τον Αύγουστο του 2025 συμπληρώνει είκοσι χρόνια ζωής στον Έβρο, και τα τελευταία οκτώ εργάζεται ως συνοδός απορριμματοφόρου. Είναι η μοναδική γυναίκα σε ολόκληρο τον Δήμο που υπηρετεί σε αυτό το πόστο και σε έναν κλάδο που η «κοινωνική σύμβαση» θεωρεί συνήθως ανδρικό.

«Είναι η δουλειά που μου αρέσει επειδή μέσα από αυτή προσφέρω», δηλώνει στο CNN Greece, καταρρίπτοντας κάθε πιθανό στερεότυπο. Παρόλο που στο παρελθόν εργάστηκε ως πωλήτρια, αλλά και σε θερμοκήπια, η καθαριότητα είναι ο τομέας που τη γεμίζει πραγματικά. «Σε όσους μιλάω νομίζουν ότι είμαι τρελή, αλλά εγώ την υπεραγαπάω αυτή τη δουλειά. Προσπαθώ για τον τόπο μου ώστε να είναι καθαρός και δεν με φαντάζομαι σε άλλο πόστο», δηλώνει.

«Στις τρεις το μεσημέρι καθόμαστε και οι έξι στο τραπέζι»

Πίσω από τη στολή εργασίας και τα βαριά γάντια, κρύβεται η μητέρα έξι παιδιών, τα τρία από τα οποία ανήλικα. Για τη Μαρία, η σωματική εξάντληση υποχωρεί μπροστά στην ιεροτελεστία της οικογενειακής εστίας. «Όλα είναι θέμα προγραμματισμού», εξηγεί, τονίζοντας πως όταν επιστρέφει από τη βάρδια, οι υποχρεώσεις στο σπίτι μόλις ξεκινούν. Πάντα όμως, στις τρεις το μεσημέρι, η οικογένεια συγκεντρώνεται. «Καθόμαστε όλοι μαζί στο τραπέζι, κανείς δεν τρώει μόνος του».

Με μόλις πέντε ώρες ύπνου συνολικά -τέσσερις το βράδυ και μία το μεσημέρι- συνεχίζει με το διάβασμα των παιδιών και τις δραστηριότητές τους. «Ο ύπνος είναι θέμα συνήθειας. Υπάρχουν πρωινά που πονούν τα χέρια ή η μέση, αλλά η ευθύνη σε κρατάει όρθια».

«Καλά που έχω εσένα και δεν έχω δύο Μαρίες»

Η παρουσία μιας γυναίκας στο «πίσω σκαλοπάτι» του μεγάλου οχήματος, προκάλεσε αρχικά αμηχανία τις πρώτες ημέρες στη δουλειά. Η Μαρία θυμάται τα περίεργα βλέμματα συναδέλφων στις αρχές, ενώ διηγείται, μια φορά που κάποιος οδηγός της είπε: «’Καλά που έχω εσένα και δεν έχω δύο Μαρίες».

Μάλιστα, όπως λέει, ένας προϊστάμενός της είχε ομολογήσει τις πρώτες ημέρες της εργασίας της πως, αν η πρόσληψη ήταν στο χέρι του, θα επέλεγε αποκλειστικά άνδρες, με την ίδια, να δίνει την απάντησή της στο πεδίο.

«Τους απέδειξα ότι έκαναν λάθος. Μετά από έναν χρόνο, ο ίδιος προϊστάμενος μου παραδέχτηκε ότι δουλεύω καλύτερα από έναν άνδρα. Σήμερα, όσοι με ξέρουν, μου δίνουν συγχαρητήρια», υπογραμμίζει. Πλέον, οι σπάνιοι οδηγοί που την πετυχαίνουν τα χαράματα την κοιτούν με έκπληξη, αλλά και με έναν κερδισμένο σεβασμό.

«Τρέμει το φυλλοκάρδι μου»

Η εργασία της κρύβει κινδύνους που το ευρύ κοινό αγνοεί. Από τα εργατικά ατυχήματα που πληθαίνουν στον κλάδο -και που όπως λέει «τρέμει το φυλλοκάρδι της»- μέχρι την ανευθυνότητα ορισμένων πολιτών. Έχει δεχθεί στο πρόσωπο ξύδι, ενώ εξηγεί ότι το ίδιο μπορεί να συμβεί με χλωρίνες ή λάδι που εκτοξεύτηκαν από την πρέσα του φορτηγού. Όπως ακόμη αναφέρει: «Νευριάζω όταν βλέπω τη σακούλα κρεμασμένη έξω από τον κάδο. Ο κόσμος πετάει τα πάντα, από λάδια ταβέρνας μέχρι καθετήρες, χωρίς να σκέφτεται τον άνθρωπο που βρίσκεται πίσω από το μηχάνημα».

Παράλληλα, η νύχτα κρύβει συχνά την απειλή των μεθυσμένων οδηγών που έχει τύχει να τρέχουν πίσω από το φορτηγό. «Τις ώρες που δουλεύω, οι υπόλοιποι κοιμούνται, αλλά δεν ξέρεις ποτέ από πού θα σου έρθει ο κίνδυνος. Έχει τύχει να περάσουν διάφοροι που είχαν πιει, πηγαίνοντας με μεγάλες ταχύτητες».

Μέσα από τον δικό της μόχθο, η κα. Μαρία κέρδισε και ένα προσωπικό στοίχημα, καθώς όπως επισημαίνει: «Τα παιδιά μου δεν πετούν κάτω τίποτα, ούτε το πιο μικρό».

«Οι γυναίκες δεν αντικαθίστανται με τίποτα»

Με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα της Γυναίκας, στέλνει ένα μήνυμα δύναμης: «Εύχομαι όλες οι γυναίκες να είμαστε δυνατές. Καμία δουλειά δεν είναι ανδροκρατούμενη.

Οι γυναίκες έχουν αποδείξει ότι μπορούν να κάνουν τα πάντα: είναι μανούλες, φροντίστριες, τα πάντα όλα. Δεν αντικαθίστανται με τίποτα, είναι οι μεγαλύτερες ηρωίδες».