Δασμοί: Έτοιμα τα όπλα της ΕΕ κατά των ΗΠΑ – Τι είναι το «εμπορικό μπαζούκα»

Δυναμώνουν οι φωνές στην ΕΕ που καλούν να τεθεί σε εφαρμογή το ισχυρό «αντι-καταναγκαστικό μέσο» (anti-coercion instrument / ACI) της ως απάντηση στις απειλές του προέδρου των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ να επιβάλει δασμούς στις ευρωπαϊκές χώρες, στο πλαίσιο της αντιπαράθεση για τη Γροιλανδία.
Πρόκειται για ένα εμπορικό εργαλείο που η Ευρωπαϊκή Ένωση υιοθέτησε το 2023, αλλά δεν έχει χρησιμοποιήσει ποτέ, όμως όλο και περισσότεροι θεωρούν πλέον πως η χρήση του δύσκολα θα αποφευχθεί, αν ο αμερικανός πρόεδρος επιμείνει να εντείνει τον εμπορικό πόλεμο, ως απειλή, για να αποκτήσει τον πλήρη έλεγχο της Γροιλανδίας.
Μάλιστα, οι άνθρωποι του χώρου, το αποκαλούν όπλο «μπαζούκα», λόγω της έντονων συνεπειών που θα έχει η εφαρμογή του.
Τι είναι το «εμπορικό μπαζούκα»
Το (ACI) επιτρέπει στην ΕΕ να τιμωρεί τις εχθρικές χώρες για «οικονομικό εκβιασμό», περιορίζοντας τις εμπορικές άδειες και αποκλείοντας την πρόσβαση στην ενιαία αγορά και δημιουργήθηκε ως δικλείδα ασφαλείας, κυρίως προς χώρες μεγάλης ισχύος όπως η Κίνα.
Αυτό το «αμυντικό όπλο» δημιουργήθηκε με γνώμονα χώρες όπως η Κίνα, και όχι σύμμαχους όπως οι ΗΠΑ, σημείωσε η Erica York, αντιπρόεδρος της ομοσπονδιακής φορολογικής πολιτικής στο Tax Foundation.
«Τουλάχιστον κρίνοντας από τις πρώτες αντιδράσεις, ορισμένοι Ευρωπαίοι ηγέτες είναι διατεθειμένοι να παίξουν σκληρά», δήλωσε ο Carsten Brzeski, παγκόσμιος επικεφαλής μακροοικονομικών θεμάτων στην ING.
«Για τις επιχειρήσεις, οι εξελίξεις του Σαββατοκύριακου σημαίνουν μια άλλη περίοδο αβεβαιότητας όσον αφορά τις επενδύσεις και τις εξαγωγές προς τις ΗΠΑ».
Με τι απειλεί ο Τραμπ
Σε μια εξαιρετική κλιμάκωση της κατάστασης, ο αμερικανός πρόεδρος ανακοίνωσε το Σάββατο ότι θα επιβάλει δασμούς 10% την 1η Φεβρουαρίου σε προϊόντα από τη Δανία, τη Φινλανδία, τη Γαλλία, τη Γερμανία, τις Κάτω Χώρες, τη Νορβηγία, τη Σουηδία και το Ηνωμένο Βασίλειο.
Ο δασμός θα αυξηθεί στο 25% εάν δεν επιτευχθεί συμφωνία έως την 1η Ιουνίου.
Προτεραιότητα σε μια «διπλωματική λύση»
Η Ευρωπαϊκή Ένωση απέφυγε να ενεργοποιήσει αμέσως ένα εμπορικό «μπαζούκα» ως αντίποινα στις απειλές του προέδρου των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ για την επιβολή δασμών στη Γροιλανδία, κατά τη διάρκεια μιας επείγουσας συνάντησης στις Βρυξέλλες την Κυριακή 18/1.
Τα κράτη μέλη της ΕΕ θέλουν να δώσουν προτεραιότητα στον διάλογο και τη διπλωματία με τις ΗΠΑ και, εν τω μεταξύ, θα αποφύγουν να ενεργοποιήσουν αμέσως αντίποινα μέτρα, σύμφωνα με τις πηγές.
Οι εναλλακτικές
Ένα ακόμα ενδεχόμενο που εξετάζει η ΕΕ είναι να επαναφέρει ένα πακέτο αντιποίνων ύψους 93 δισ. ευρώ που στοχεύει αμερικανικά προϊόντα, εάν ο Τραμπ υλοποιήσει την απειλή του να επιβάλει επιπλέον δασμό 10% σε οκτώ ευρωπαϊκές χώρες, σύμφωνα με το Reuters.
Το πακέτο των 93 δισ. ευρώ προετοιμάστηκε πέρυσι εν μέσω αβεβαιότητας σχετικά με το αν ο Τραμπ θα συμφωνούσε σε μια εμπορική συμφωνία μεταξύ ΕΕ και ΗΠΑ, και προβλέπει αντιποίνους δασμούς της ΕΕ έως και 30% σε μια σειρά αμερικανικών προϊόντων, από αυτοκίνητα έως πουλερικά.
Το πακέτο τέθηκε στο ράφι όταν η εμπορική συμφωνία μεταξύ ΕΕ και ΗΠΑ συμφωνήθηκε μεταξύ της προέδρου της Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν και του προέδρου Τραμπ σε ένα γήπεδο γκολφ στη Σκωτία το περασμένο καλοκαίρι, καθορίζοντας έναν βασικό δασμό 15% για τις περισσότερες εξαγωγές της ΕΕ προς τις ΗΠΑ, ενώ παράλληλα μειώθηκαν στο μηδέν οι δασμοί για πολλά βιομηχανικά προϊόντα των ΗΠΑ.
Σε κάθε περίπτωση, οι τελευταίες απειλές του προέδρου Ντόναλντ Τραμπ για την επιβολή δασμών στην ΕΕ λόγω Γροιλανδίας και τα πιθανά αντίμετρα της Ευρώπης θα μπορούσαν να οδηγήσουν σε σημαντική αύξηση των τιμών των εισαγωγών και να αποδυναμώσουν και τις δύο οικονομίες.


